30 stycznia 2015 roku
poczta
zaloguj się
 
Poczet Lekarzy
medycyna praktyczna dla pacjentów

Parametry wyszukiwania:

 Wszyscy  A B C Ć Č D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S Ś T U V W Y Z Ź Ż

Wyniki wyszukiwania

   Dalej »
Lekarz Jerzy Lipka

Internista, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna rodzinna

Lekarz Anna Marczuk

Lekarz Rodzinny, Pediatra

Medycyna rodzinna, Pediatria

Lekarz Janusz Matusiak

Internista, Specjalista medycyny pracy, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna pracy, Medycyna rodzinna

Lekarz Elżbieta Pietras

Internista, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna rodzinna

Lekarz Barbara Szczepańska

Internista, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna rodzinna

Lekarz Jerzy Szczygielski

Internista, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna rodzinna

Lekarz Janusz Trzos

Internista, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna rodzinna

Lekarz Marianna Walęciuk

Lekarz Rodzinny, Pediatra

Medycyna rodzinna, Pediatria

Lekarz Agnieszka Wasyluk

Internista, Lekarz Rodzinny

Choroby wewnętrzne, Medycyna rodzinna

   Dalej »

Poczet Lekarzy zawiera wyłącznie wizytówki stworzone przez lekarzy. Jesteś lekarzem i nie ma Cię w bazie: stwórz wizytówkę!

Przeczytaj też

  • Dieta FODMAP dla wegetarian
    Jak wegetarianin może zastosować dietę FODMAP (zalecaną dla osób z zespołem jelita drażliwego)? Poproszę o wegetariańską wersję diety o małej zawartości FODMAP.
    Więcej

    Pytanie nadesłane do redakcji

    Jak wegetarianin może zastosować dietę FODMAP (zalecaną dla osób z zespołem jelita drażliwego)? Poproszę o wegetariańską wersję diety o małej zawartości FODMAP.

    Odpowiedziała

    mgr Diana Wolańska
    dietetyk
    Zakład Profilaktyki Chorób Żywieniowozależnych z Poradnią Chorób Metabolicznych
    Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie

    Dieta FODMAP to dieta o małej zawartości węglowodanów fermentujących, takich jak laktoza, fruktoza, fruktany i alkohole polihydroksylowe (np. sorbitol, mannitol, ksylitol i maltitol). Dieta ta znalazła zastosowanie w zespole jelita drażliwego ze względu na łagodzenie objawów tej choroby.

    Osoba stosująca dietę wegetariańska z powodzeniem może połączyć ją z realizacją diety FODMAP.

    Wówczas z diety FODMAP należałoby wykluczyć produkty odzwierzęce o małej zawartości FODMAP. I tak w diecie wegetariańskiej wyklucza się mięso, ryby, owoce morza. W diecie wegańskiej sery - szwajcarski, cheddar, parmezan, mozzarella, jaja, masło oraz miód.

    Preferowane powinny być pozostałe produkty o niskiej zawartości FODMAP, tj.:

    • owoce - banany, winogrona, kiwi, mandarynki, pomarańcze, ananasy, grejpfruty, cytryny, jagody, truskawki, maliny, żurawina, rabarbar, marakuja,
    • warzywa - marchew, pomidory, ogórki, papryka o wydłużonych strąkach, kapusta chińska, pędy bambusa, kiełki, seler, kukurydza, bakłażan, sałata, dynia, kabaczek, cukinia, słodkie ziemniaki, szczypior, fasolka szparagowa, rzodkiewki, wodorosty (nori), szpinak
    • bezlaktozowe produkty mleczne, sery - cheddar, szwajcarski, parmezan, feta, brie, mozzarella, jogurt grecki
    • mleko migdałowe, mleko ryżowe, masło orzechowe, margaryna,
    • jako źródło białka - tofu, (suche nasiona roślin strączkowych odznaczają się wysoką zawartością FODMAP, stad czasowo powinny być wykluczone)
    • pieczywo bezglutenowe, mąka orkiszowa, chleb orkiszowy na zakwasie, płatki ryżowe, mąka owsiana, płatki owsiane, makaron bezglutenowy, ryż, komosa ryżowa
    • orzechy włoskie, migdały, orzeszki ziemne, orzechy pekan, orzeszki piniowe, ziarna sezamu, pestki dyni, nasiona słonecznika, tempeh
    • kawa, herbata, oliwa z oliwek, większość przypraw i ziół, musztarda, majonez, ocet balsamiczny, sos sojowy, miód spadziowy

    Warto również uwzględnić, iż według naukowców nie jest to dieta, którą należy stosować do końca życia. Wykluczenie produktów o dużej zawartości FODMAP powinno trwać przez 6-8 tygodni i następnie poleca się stopniowe ich wprowadzanie do diety, ze szczególnym uwzględnieniem indywidualnych tolerancji. W przypadku wystąpienia niekorzystnych objawów, znów wykluczenie ich z diety.

  • Ćwiczenia na płaski brzuch
    Kluczową rolę w stabilizacji właściwej sylwetki odgrywa mięsień poprzeczny brzucha, dlatego jest wzmacniany w programach ćwiczeń, których celem jest uzyskanie prawidłowej postawy ciała, w ćwiczeniach systemu Pilatesa oraz rehabilitacji kręgosłupa. Poznanie jak świadomie napina się ten mięsień oraz zastosowanie tej techniki w innych ćwiczeniach i codziennej aktywności jest ważnym aspektem stabilizacji osi ciała.
    Więcej

    Za atrakcyjnie wyglądający, płaski brzuch odpowiedzialny jest z jednej strony rozwój mięśni prostych i skośnych brzucha, widocznych pod skórą w postaci potocznie zwanej „kaloryferem”, z drugiej strony warunkiem płaskiego brzucha jest niewielka ilość tkanki tłuszczowej umiejscowionej zarówno wewnątrz jamy brzusznej, jak i pod skórą oraz prawidłowa postawa ciała. Klasyczne ćwiczenia na płaski brzuch zamieszczam w załączonych linkach. Z kolei różnorodne ćwiczenia aerobowe, np. pływanie, biegi, jazda na rowerze czy narciarstwo biegowe w połączeniu ze zbilansowaną dietą pozwalają na zmniejszenie ilości brzusznej tkanki tłuszczowej.

    Szczególnie polecam poniższe ćwiczenia oraz ćwiczenia Josefa Pilatesa ułatwiające uzyskanie prawidłowej sylwetki oraz dietę z ograniczeniem spożycia fruktozy. Warto pamiętać, że bogatym źródłem kalorii są napoje alkoholowe, np. piwo, i ich spożycie także trzeba mocno ograniczyć.

    Kluczową rolę w stabilizacji właściwej sylwetki odgrywa mięsień poprzeczny brzucha, dlatego jest wzmacniany w programach ćwiczeń, których celem jest uzyskanie prawidłowej postawy ciała, w ćwiczeniach systemu Pilatesa oraz rehabilitacji kręgosłupa. Poznanie jak świadomie napina się ten mięsień oraz zastosowanie tej techniki w innych ćwiczeniach i codziennej aktywności jest ważnym aspektem stabilizacji osi ciała.

    Ćwiczenia dla początkujących systemu Pilatesa należy wykonywać około 1-3 razy w tygodniu. W miarę ich opanowywania można powoli zwiększać liczbę powtórzeń lub częstotliwość wykonywania ćwiczeń, pod warunkiem, że nie sprawiają lub nasilają bólu.

    Ćwiczenia podstawowe na płaski brzuch

    Na początek proponuję zacząć od poniższych podstawowych ćwiczeń wzmacniających mięśnie brzucha, które powinny być wykonywane codziennie. W miarę jak będzie rosła siła Twoich mięśni brzucha, powinieneś stopniowo zwiększać liczbę powtórzeń, częstotliwość lub czas trwania ćwiczeń, pod warunkiem, że nie sprawia Ci to bólu.

    Wzmacnianie mięśni poprzecznych brzucha

    Mięsień poprzeczny brzucha odgrywa kluczową rolę w stabilizacji właściwej sylwetki, dlatego jest wzmacniany w programach ćwiczeń, których celem jest uzyskanie prawidłowej postawy ciała, w ćwiczeniach systemu Pilatesa oraz rehabilitacji kręgosłupa. Poznanie jak świadomie napina się ten mięsień oraz zastosowanie tej techniki w innych ćwiczeniach i codziennej aktywności jest ważnym aspektem stabilizacji osi ciała.
    Powoli wciągnij część brzucha położoną poniżej pępka w górę i do wewnątrz, „odsuwając od linii pasa”, jednocześnie starając się normalnie oddychać.
    W trakcie tego ćwiczenia klatka piersiowa powinna pozostać nieruchoma i nie powinna się unosić. Powinieneś być w stanie poczuć napięcie mięśnia przy głębokim uciśnięciu brzucha palcami w miejscu położonym około 2 cm do wewnątrz od kolców biodrowych przednich wyczuwalnych przez skórę (ryc. 1). Ćwicz spinanie tych mięśni z siłą wynoszącą około 20-30% maksymalnego skurczu przez 10 sekund i powtórz to ćwiczenie 10 razy. W miarę jak będzie się poprawiała kontrola tego mięśnia, ćwicz spinanie mięśnia poprzecznego brzucha podczas wszystkich innych ćwiczeń mięśni brzucha i gdy tylko jest to możliwe w czasie codziennej aktywności.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, wzmacnianie

    Rycina 1. Wzmacnianie mięśni poprzecznych brzucha

    Spinanie tułowia w położeniu twarzą w dół

    Rozpocznij to ćwiczenie wzmacniające mięśnie brzucha od uniesienia tułowia z położenia twarzą w dół z podparciem na łokciach i wyprostowanych palcach stóp, jak pokazano na rycinie 2. Utrzymaj tę pozycję tak długo, jak możesz, pod warunkiem, że nie sprawia Ci bólu i jesteś w stanie utrzymać prawidłową sylwetkę. Powtórz ćwiczenie 3 razy.

    Ćwiczenia na płaski brzuch

    Rycina 2. Spinanie tułowia w położeniu twarzą w dół

    Boczne podparcie

    Rozpocznij to ćwiczenie wzmacniające mięśnie brzucha od uniesienia tułowia z pozycji leżącej na boku z podparciem na łokciu i stopach, tak jak pokazano na rycinie 3. Utrzymaj tę pozycję tak długo, jak to możliwe, pod warunkiem że nie sprawia Ci bólu i jesteś w stanie utrzymać prawidłową sylwetkę. Powtórz ćwiczenie 3 razy.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, boczne podparcie

    Rycina 3. Boczne podparcie

    Unoszenie nóg ze spinaniem mięśni brzucha

    Rozpocznij to ćwiczenie wzmacniające mięśnie brzucha od uniesienia nóg z pozycji leżącej na plecach w pozycji pokazanej na rycinie 4. Utrzymaj tę pozycję tak długo, jak to możliwe, pod warunkiem że nie sprawia Ci bólu i jesteś w stanie utrzymać prawidłową sylwetkę. Powtórz ćwiczenie 3 razy.

    Ćwiczenia na płaski brzuch

    Rycina 4. Unoszenie nóg ze spinaniem mięśni brzucha

    Ćwiczenia dla średnio zaawansowanych

    Poniższe średnio zaawansowane ćwiczenia wzmacniające mięśnie brzucha należy zasadniczo wykonywać 1-3 razy w tygodniu, pod warunkiem, że nie powodują ani nie nasilają bólu. Najlepiej, by ćwiczenia nie były wykonywane przez kolejne dni, co umożliwi regenerację mięśni. Wraz ze wzrostem siły mięśni brzucha możesz powoli zwiększać liczbę powtórzeń, liczbę serii lub zwiększać obciążenia pod warunkiem, że ćwiczenia nie powodują lub zwiększają bólu.

    Brzuszki

    Ćwiczenia rozpoczyna się w pozycji leżącej na plecach z ugiętymi kolanami i rękami opartymi na głowie, jak przedstawiono na rycinie 5. Utrzymaj szyję prosto i powoli unieś ramiona i tułów, naprężając mięśnie brzucha. Wykonaj 3 serie po 10 powtórzeń, o ile ćwiczenie nie sprawia Ci bólu.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, brzuszki

    Rycina 5. Brzuszki

    Brzuszki z przyciąganiem dłoni do kostek

    Ćwiczenie rozpoczynamy w pozycji leżącej na plecach, z biodrami i kolanami zgiętymi pod kątem 90 stopni. Ramiona trzymamy uniesione i wyprostowane jak przedstawiono na rycinie 6. Starając się utrzymać szyję prosto, powoli unieś ramiona i oderwij tułów od ziemi, przesuwając dłonie i starając się dotknąć palcami do kostek. Jednocześnie napnij mięśnie brzucha, w tym poprzeczny mięsień brzucha. Wykonaj 3 serie po 10 powtórzeń, o ile ćwiczenie nie sprawia Ci bólu.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, brzuszki z przyciąganiem dłoni do kostek

    Rycina 6. Brzuszki z przyciąganiem dłoni do kostek

    Odwrotne brzuszki

    Rozpocznij to ćwiczenie wzmacniające mięśnie brzucha, leżąc na plecach, ze zgiętymi biodrami i kolanami i wyprostowanymi ramionami, jak przedstawiono na rycinie 7. Powoli unieś nogi nad ziemią, spinając mięśnie brzucha i prostując nogi. Wykonaj 3 serie po 10 powtórzeń, o ile ćwiczenie nie sprawia Ci bólu.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, odwrócone brzuszki

    Rycina 7. Odwrócone brzuszki

    Brzuszki skośne

    Rozpocznij ćwiczenie w pozycji leżącej na plecach, z jedną nogą opartą stopą po przeciwnej stronie kolana drugiej nogi (np. lewa noga po prawej stronie prawego kolana) i rękami umieszczonymi za głową, jak przedstawiono na rycinie 8. Powoli unieś ramię i tułów w ruchu skrętnym, opierając się na łokciu po tej stronie, co noga oparta na kolanie, jak pokazano na rycinie, spinając mięśnie brzucha. Wykonaj 3 serie po 10 powtórzeń na każdej stronie, pod warunkiem, że ćwiczenie nie sprawia Ci bólu.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, brzuszki skośne

    Rycina 8. Brzuszki skośne

    Boczne unoszenie tułowia

    Rozpocznij ćwiczenie w pozycji leżącej na boku z podparciem na łokciu zgiętym pod kątem prostym oraz rozluźnionymi biodrami i plecami jak pokazano na rycinie 9. Powoli unieś biodra z podłogi, napinając mięśnie brzucha. Wykonaj 3 serie po 10 powtórzeń na każdej stronie, pod warunkiem, że ćwiczenie nie sprawia Ci bólu.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, boczne unoszenie tułowia

    Rycina 9. Boczne unoszenie tułowia

    Ćwiczenia Pilatesa

    Przesuwanie (ślizganie) piętą

    To ćwiczenie Pilatesa rozpoczynamy w pozycji leżącej na plecach z nogami zgiętymi w biodrach i kolanach, a rękami ułożonymi wzdłuż boków i w neutralnym, rozluźnionym ustawieniu kręgosłupa, jak pokazano na rycinie 10. Postaraj się spiąć i utrzymać napięty mięsień poprzeczny brzucha oraz mięśnie dna miednicy przez cały czas wykonywania ćwiczenia. Powoli wyprostuj kolano przesuwając piętę, a następnie powróć do pozycji wyjściowej. Trzymaj kręgosłup i mięśnie miednicy rozluźnione, spokojnie i normalnie oddychając. Wykonaj ćwiczenie 10 razy na przemian obu nogami.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, Pilates

    Rycina 10. Przesuwanie (ślizganie) pięt

    Rozkładanie nóg

    To ćwiczenie Pilatesa rozpocznij w pozycji leżącej na plecach z rękami ułożonymi wzdłuż boków i w neutralnym ułożeniu kręgosłupa, jak przedstawiono na rycinie 11. Postaraj się spiąć i utrzymać napięty mięsień poprzeczny brzucha oraz mięśnie dna miednicy przez cały czas wykonywania ćwiczenia. Powoli odwiedź jedno kolano do boku, a następnie wróć do pozycji wyjściowej. Trzymaj kręgosłup rozluźniony, spokojnie i normalnie oddychając. Wykonaj ćwiczenie 10 razy na przemian obu nogami.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, Pilates

    Rycina 11. Rozkładanie nóg

    Unoszenie nóg

    To ćwiczenie Pilatesa rozpocznij w pozycji leżącej na plecach z rękami ułożonymi wzdłuż boków i w neutralnym ułożeniu kręgosłupa, jak przedstawiono na rycinie 12. Postaraj się spiąć i utrzymać napięty mięsień poprzeczny brzucha oraz mięśnie dna miednicy przez cały czas wykonywania ćwiczenia. Powoli unieś jedną nogę, a następnie powróć do pozycji wyjściowej. Trzymaj kręgosłup rozluźniony, spokojnie i normalnie oddychając. Wykonaj ćwiczenie 10 razy na przemian obu nogami.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, Pilates

    Rycina 12. Unoszenie nóg

    Unoszenie pięt

    To ćwiczenie Pilatesa rozpocznij w pozycji leżącej na plecach z biodrami i kolanami zgiętymi pod kątem 90 stopni oraz rękami ułożonymi wzdłuż boków i w neutralnym ułożeniu kręgosłupa, jak przedstawiono na rycinie 13. Postaraj się spiąć i utrzymać napięty mięsień poprzeczny brzucha oraz mięśnie dna miednicy przez cały czas wykonywania ćwiczenia. Powoli obniżaj jedną nogę aż pięta dotknie ziemi, a następnie powróć do pozycji wyjściowej. Trzymaj kręgosłup rozluźniony, spokojnie i normalnie oddychając. Wykonaj ćwiczenie 10 razy na przemian obu nogami. W razie wątpliwości obejrzyj film.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, Pilates

    Rycina 13. Unoszenie pięt

    Mostek

    To ćwiczenie Pilatesa rozpocznij w pozycji leżącej na plecach z nogami zgiętymi w biodrach i kolanach oraz rękami ułożonymi wzdłuż boków, w neutralnym ułożeniu kręgosłupa, jak przedstawiono na rycinie 14. Postaraj się spiąć i utrzymać napięty mięsień poprzeczny brzucha oraz mięśnie dna miednicy przez cały czas wykonywania ćwiczenia. Powoli unieś tułów, prostując nogi w biodrach aż twoje kolana, biodra i ramiona będą ustawione w linii prostej, a następnie powróć do pozycji wyjściowej. Spokojnie i normalnie oddychaj. Wykonaj ćwiczenie 10 razy na przemian obu nogami.

    Ćwiczenia na płaski brzuch, Pilates

    Rycina 14. Mostek

  • Czego powinnam unikać w swojej diecie, jeśli jestem uczulona na nikiel, chrom oraz kobalt?
    Więcej

    Pytanie nadesłane do redakcji

    Mam 19 lat i jestem uczulona na nikiel, chrom oraz kobalt. Wiem, że mam przestrzegać diety bez ostrych przypraw, konserwantów i barwników spożywczych. Czego mam jeszcze unikać w swojej diecie?

    Odpowiedziała

    dr n. med. Grażyna Durska
    Zakład Medycyny Rodzinnej
    Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie
    Poradnia Alergologiczna „Podgórna” w Szczecinie

    Najczęstszą chorobą będącą następstwem uczulenia kontaktowego jest wyprysk kontaktowy charakteryzujący się patologiczną reakcją skóry na kontakt z uczulającym alergenem. Wykwity skórne typowe dla tej choroby to zmiany o charakterze grudek, pęcherzyków, rumienia.

    Do uczulenia dochodzi głównie w wyniku bezpośredniego kontaktu skóry z alergenem, możliwa jest również droga powietrznopochodna (przebywanie w pomieszczeniach, w których cząsteczki alergenu znajdują się w powietrzu) oraz mniej istotna droga pokarmowa.

    Głównymi źródłami alergenów są:

    • Nikiel: stopy metali (sztuczna biżuteria, zamki, haftki itp., płytki ortopedyczne, materiały ortodontyczne i protetyczne, wszystkie przedmioty metalowe, w tym również monety, obudowy aparatów telefonicznych), niektóre barwniki, chłodziwa, baterie.
    • Chrom: cement, skóry garbowane dwuchromianem potasowym, barwniki tekstylne, niektóre farby, barwniki stosowane do wykonywania tatuaży, cienie do powiek, tusze do rzęs, środki antykorozyjne, środki konserwujące drewno, stopy metali, zapałki, pasty do butów, kleje, barwniki, detergenty. Związki chromu stosowane są także w galwanizacji, fotografii, spawaniu, rolnictwie, litografii, ceramice, w przemyśle: RTV, samochodowym, mleczarskim (ocena jakości mleka).
    • Kobalt: stopy metali (stal nierdzewna, stopy stomatologiczne), środki przyspieszające wysychanie farb, farby do szkła i porcelany.

    W przypadku alergizacji na drodze pokarmowej zmiany wypryskowe mogą być rozsiane na całej powierzchni ciała.

    Produkty spożywcze mogące zawierać nikiel to:
    gruszki, wiśnie, banany, rabarbar, brzoskwinie, orzechy, pistacje, kukurydza, soja, orzechy ziemne, fasola, bób, soczewica, groch, pomidory, kalarepa, szparagi, pietruszka, cebula, grzyby, szpinak, kapusty, sałata, brokuły, warzywa konserwowe, produkty z pełnego ziarna, płatki owsiane, gryka, proso, proszek do pieczenia, żółte i topione sery, podroby, skorupiaki, śledź, tuńczyk, makrela, szczupak.
    Prawdopodobnie produktów spożywczych zawierających nikiel jest jeszcze więcej, ale nie oznacza to wcale, że wszystkich ich należy unikać. Ponadto zawartość niklu może być różna w produktach pochodzących z różnych upraw.

    Produkty spożywcze zawierające chrom:
    herbata, kakao, orzechy, suszone figi, suszone morele, ostrygi.

    Woda wodociągowa także może zawierać związki niklu, chromu, kadmu oraz inne pierwiastki, np. ołów, dlatego też nie zaleca się spożywania wody z tzw. pierwszego cieku.

    Piśmiennictwo:

    Fal A.M. (red.): Alergia, choroby alergiczne, astma. Tom 2. Kraków, Medycyna Praktyczna 2011: 371-391.
    Gliński W., Rudzki E. (red.): Alergologia dla lekarzy dermatologów. Wydawnictwo Czelej, 2002.
    Stollery N.: Wyprysk. Lekarz Rodzinny. 2009; 11 (147): 1074-1075.
    Rudzki E.: Chrom. [w:] Alergeny. Kraków, Medycyna Praktyczna 2008: 417-428.
    Rudzki E.: Alergeny. Chrom. [w:] Gliński W., Rudzki E. (red.): Alergologia dla lekarzy dermatologów. Czelej 2002: 147-155.
  • Zasady przygotowywania posiłków przez pacjentów z refluksem
    Spotykam się z różnymi wypowiedziami i nie do końca wiem, co jest dozwolone, a co zakazane. Czy potrawy można dusić lub piec w piekarniku bez folii aluminiowej, rękawa foliowego czy pergaminu? Zależy mi na rozwianiu wątpliwości czego na pewno nie mogę jeść.
    Więcej

    Pytanie nadesłane do redakcji

    Mam pytanie dotyczące diety w chorobie refluksowej. Spotykam się z różnymi wypowiedziami i nie do końca wiem, co jest dozwolone, a co zakazane. Czy potrawy można dusić lub piec w piekarniku bez folii aluminiowej, rękawa foliowego czy pergaminu? Zależy mi na rozwianiu wątpliwości czego na pewno nie mogę jeść. Zdaję sobie sprawę, że na niektóre produkty każdy organizm inaczej reaguje i to też prosiłabym uwzględnić.

    Odpowiedziała

    lek. med. Magdalena Przybylska-Feluś
    Oddział Kliniczny Gastroenterologii i Hepatologii
    Szpital Uniwersytecki w Krakowie

    Choroba refluksowa to zespół objawów towarzyszących zarzucaniu treści pokarmowej z żołądka do przełyku. Typowe objawy to uczucie zgagi, pieczenia, możliwe są także tak zwane objawy pozaprzełykowe, jak np. kaszel, chrypka itd.

    Jest to schorzenie przewlekłe, może trwać latami z różnym nasileniem objawów. Choroba refluksowa może znacznie wpływać na komfort oraz jakość życia.

    Leczenie choroby refluksowej obejmuje postępowanie niefarmakologiczne (dieta, unikanie pewnych rodzajów aktywności fizycznej, normalizacja masy ciała w przypadku nadwagi lub otyłości, zaprzestanie palenia papierosów, odpowiednia pozycja podczas snu) oraz farmakoterapię (leki zmniejszające wydzielanie kwasu solnego, leki alkalizujące). W rzadkich przypadkach konieczne jest leczenie operacyjne.

    Postępowanie dietetyczne w chorobie refluksowej obejmuje kilka zasad.

    1. Ogólnie niewskazane są pokarmy, które zmniejszają napięcie dolnego zwieracza przełyku, opóźniają opróżnianie żołądkowe, zwiększają wydzielanie żołądkowe, pobudzają receptory czuciowe w przełyku.
    2. Wskazane jest częstsze spożywanie mniejszych objętościowych posiłków, unikanie jedzenia w biegu (to znaczy łapczywego, szybkiego spożywania posiłków).
    3. Należy wyeliminować posiłki tłuste, ciężkostrawne (jak np. bigos, golonka itd.), pikantne.
    4. Należy wyeliminować napoje gazowane, mocną kawę i mocną herbatę, alkohol.

    Na pewno nie można jeść smażonych, ociekających tłuszczem potraw, należy wykluczyć mocne kawę oraz herbatę, miętę. Pikantne, ostro doprawione pokarmy także są zabronione - zamiast, np. chili lepiej zastosować łagodniejsze przyprawy.

    Co do sposobu przygotowania, często zaleca się pieczenie w folii, rękawie. Jednak nie jest to warunek konieczny w przygotowywaniu posiłków. Podstawą będzie unikanie wstępnego obsmażania przed duszeniem bądź pieczeniem w piekarniku. Zastosowanie rękawa lub folii ma na celu zatrzymanie aromatu i zabezpieczenie przed wysychaniem przygotowywanego jedzenia.

    Dokładne wskazówki oraz lista pokarmów zabronionych i zalecanych zostały dokładnie opisane w dziale poświęconym dietom. Nasilenie objawów refluksu może być różne po różnych pokarmach i jest sprawą bardzo indywidualną. Jeden pacjent cierpi po zjedzeniu plasterka żółtego sera, podczas gdy drugi może go zjadać w dużych ilościach, nie odczuwając objawów. Niestety często pacjenci uczą się swojej listy rzeczy dozwolonych i zakazanych na podstawie obserwacji, jak reaguje ich organizm na poszczególne pokarmy.

    Piśmiennictwo:

    Szczeklik A. (red.): Choroby wewnętrzne. Tom I. Medycyna Praktyczna, Kraków 2007.
    Materiały na www.dieta.mp.pl